Header Ads

kotakkis

Οι κίνδυνοι που αντιμετωπίζουν τα ΜΜΕ και η Δημοκρατία


Με θέμα «ΜΜΕ και Δημοκρατία: Πώς μπορεί να αποφευχθεί ο έλεγχος των ΜΜΕ είτε από το κράτος είτε από μεγάλα ιδιωτικά συμφέροντα» πραγματοποιήθηκε το μεσημέρι της Κυριακής συζήτηση στη Διεθνή Έκθεση Βιβλίου που διοργάνωσε το Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού με συντονίστρια τη Μικέλα Χαρτουλάρη, δημοσιογράφο.

Πρώτος έλαβε τον λόγο ο Νικόλας Βουλέλης, διευθυντής της «Εφημερίδας των Συντακτών», που τόνισε ότι ο έλεγχος της πληροφορίας παραμένει το σημαντικότερο στοιχείο κάθε εξουσίας και διαμορφώνει συνειδήσεις σε παγκόσμιο επίπεδο. Χρειάζεται μια παρέμβαση για να αποτραπεί η αναντικατάστατη δράση των ΜΜΕ, σημείωσε ο ομιλητής. Όταν ξεκίνησε το Διαδίκτυο, αποτελούσε μια υπόσχεση ελευθερίας. Σήμερα κατακλυζόμαστε από τις ψευδείς ειδήσεις και κρατικές μυστικές υπηρεσίες μεταδίδουν συνεχώς κακόβουλες πληροφορίες που έχουν ως στόχο τη χειραγώγηση με βάση τα συναισθήματα.

Ο δημόσιος λόγος δεν είναι αληθινός, αλλά αληθοφανής. Όσο για τις ιστοσελίδες και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης στην Ελλάδα, εκείνο το οποίο επικρατεί είναι η δήθεν εναλλακτική πληροφόρηση, στο πλαίσιο ενός ακατάσχετου επιχειρηματικού πολέμου για την απόκτηση ενημερωτικών μέσων. Εκείνα που χρειάζεται στις ημέρες μας να εξασφαλιστούν είναι η ανεξαρτησία των δημοσιογράφων, η ανεξαρτησία των δημόσιων ενημερωτικών μέσων, ο έλεγχος της λειτουργίας των μέσων κοινωνικής δικτύωσης καθώς και μέτρα οικονομικής ενίσχυσης των έντυπων μέσων. Ως προς την «Εφημερίδα των Συντακτών», ο Ν. Βουλέλης παρατήρησε ότι συνιστά το μοναδικό στην Ελλάδα συνεταιριστικό εγχείρημα, ότι λειτουργεί με όρους της αγοράς χωρίς να έχει εκδότη, ότι διαθέτει κατοχυρωμένο πλουραλισμό χωρίς κρατική ενίσχυση και, τέλος, ότι εκφράζει ελεύθερα τον ιδεολογικό και πολιτικό της προσανατολισμό, δίνοντας καθημερινά τον αγώνα για τη δημιουργία ενός νέου προτύπου στα μέσα ενημέρωσης.

Μιλώντας από τη σκοπιά της προσωπικής του εμπειρίας, ο Νίκος Οικονόμου, δημοσιογράφος, είπε πως έζησε τα ΜΜΕ από πόστα εμπροσθοφυλακής. Η εφημερίδα της Θεσσαλονίκης «Αγγελιοφόρος», που ανήκε στον Αλέξανδρο Μπακατσέλο, τον Χρήστο Λαμπράκη και τον Γεώργιο Μπόμπολα (ένας κεντροδεξιός και δύο κεντροαριστεροί εκδότες), λειτούργησε θέτοντας η ίδια τα όρια, τους αυτοπεριορισμούς και τους κανόνες της.

Το 2000 στη Θεσσαλονίκη υπήρχαν πέντε εφημερίδες, σήμερα μόνο μία. Η κρίση ενίσχυσε τον φανατισμό του δημόσιου λόγου κι συνέβαλε στην απαξίωση του δημοσιογραφικού επαγγέλματος. Και από αυτή την άποψη, οι δημοσιογράφοι οφείλουν να κάνουν την αυτοκριτική τους και να ελέγξουν την έφεσή τους για εντυπωσιασμό και πρωτιές. Μπορεί, αναρωτήθηκε ο ομιλητής, να αποφευχθεί ο έλεγχος των ΜΜΕ από τα μεγάλα συμφέροντα; Είναι πολύ δύσκολο και εκείνο που απαιτείται πρωτίστως είναι να κάνουμε διάλογο για τη δημοκρατία.

Η χειραφέτηση των ΜΜΕ απασχόλησε φιλοσόφους και θεωρητικούς κατά το παρελθόν, παρατήρησε η Μαρία Κομνηνού, αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Τμήμα Επικοινωνίας και ΜΜΕ του Πανεπιστημίου Αθηνών και πρόεδρος της Ταινιοθήκης της Ελλάδος. Η λειτουργία του Τύπου σε ψηφιακό περιβάλλον και το Διαδίκτυο εκπροσωπούν σήμερα μια μετα-αλήθεια που βασίζεται στο συναίσθημα ενώ τα διάφορα ενημερωτικά δίκτυα μας λένε αυτό που θέλουμε να ακούσουμε, αφήνοντάς μας εγκλωβισμένους σε απομονωμένες κοινότητες και κατακερματίζοντας ταυτοχρόνως την προσοχή των ακροατηρίων.

Η λειτουργία των μέσων δείχνει πόσο ευάλωτη είναι η Δημοκρατία απέναντι στο χρήμα ενόσω τα επιτελεία των προεκλογικών εκστρατειών αγοράζουν κατά ανεξέλεγκτο τρόπο προσωπικά δεδομένα. Στον κόσμο του Διαδικτύου επιβραβεύεται το τετριμμένο και παραβλέπεται το ποιοτικό ενώ είναι φανερή η διαπλοκή εκδοτών και οικονομικών συμφερόντων, που σήμερα πλέον τίθεται με άλλους όρους, βάζοντας το ερώτημα αν υπάρχει η Δημοκρατία στο διαδίκτυο. Ο νεοφιλελευθερισμός ως παγκοσμιοποιημένη ιδεολογία και το Διαδίκτυο έχουν κάνει ευάλωτη τη Δημοκρατία την ώρα κατά την οποία στην Ελλάδα ο ρατσισμός και ο πατριαρχισμός έχουν ανατρέψει τις αξίες της Μεταπολίτευσης. Πολύ κακό κάνουν επίσης η υποτίμηση της Βουλής, η υπερεκτίμηση του ρόλου του στρατού και η απαξίωση των μέσων ενημέρωσης.
ΑΠΕ-ΜΠΕ
Από το Blogger.